«رافضه» به معنای ترک کردن و از ماده «رفض» گرفته شده است. در کتاب مقابيس اللغة این چنین می خوانیم که: (رفضتُ الشيء أي تركته) يعني فلان شيء را رفض كردم يعني آن را ترك كردم. و در ادامه گفته: به كساني كه با اميران و حاكمان خود مخالفت مي كردند، روافض گفته مي شد.(1)
اين واژه در ابتدا به كساني گفته می شد كه با حكومت وقت مخالفت مي كردند. و اين كه بعدها به شيعيان رافضه اطلاق شد به اين خاطر بود كه شيعيان را به ترک دين و خروج از آن متّهم كردند و آنان را مخالف و ترك كننده خلفا مي دانستند.
اين اصطلاح در مورد شيعيان به دو صورت استفاده شده است:
الف) گاهي اوقات اين اصطلاح به تمام فرقه هاي شيعه اطلاق شده چنان كه اسفرايني، اماميه را يكي از فرقه هاي رافضه در كنار دو فرقه ديگر (كيسانيه و زيديه) به حساب آورده است.
ب) و گاهي اين واژه به فرقه خاصي از شيعه (اماميه) اطلاق شده چنان كه ابوالحسن اشعري گفته است: «دومين گروه از شيعه، رافضيان يا اماميه اند»
به هر صورت با توجه به اتفاقاتی که در زمان خلفا صورت گرفته این چنین فهمیده می شود که دشمنان امامیه با اتهامی که به آنها می زندند سعی در تضعیف و به انزوا كشيدن شيعه داشتند چرا كه از اين طريق آنها را به ترك دين و خروج از اسلام متهّم می کردند. حال جاي بسي تعجب است كه محبّان اهل بيت عليهم السّلام به خروج از دين متهم مي شوند، اهل بيتي كه مردن همراه با محبّت آنان، مردن در اوج و كمال ايمان است (من مات علي حبّ آل محمد مات مؤمناً متكمل الايمان).

1.محمد بن فارس، معجم مقابيس اللغة، ذيل كلمه رفض.